Sa sheqer konsumojne femijet ne te vertete?
Sipas OBSH, femijet nuk duhet te konsumojne me shume se 25 gram (6 luge caji) sheqer te shtuar ne dite. Por statistikat tregojne nje realitet tjeter: CDC raporton qe femijet Amerikane konsumojne mesatarisht 17 luge caji sheqer ne dite — pothuajse trefish me shume. Situata ne Evrope dhe Shqiperi eshte e ngjashme.
Ku fshihet sheqeri?
Sipas British Heart Foundation dhe NHS, keto ushqime "te shendetshme" shpesh permbajne shume sheqer:
- Jogurt me fruta: Nje kuti e vogel mund te kete 15-20g sheqer (3-4 luge caji)
- Drithera per mengjes: Disa marka kane 30-40% sheqer
- Lengjе frutash: Nje gote leng molle ka po aq sheqer sa nje gote Coca-Cola
- Sallca ketchup: 1 luge gjelle = 1 luge caji sheqer
- Buke e bardhe: Edhe bukes i shtohet sheqer
- Barrat e granollas: Shpesh kane me shume sheqer sesa nje biskote
- Smoothie-t komerciale: Mund te permbajne 30-50g sheqer
50+ emra per sheqerin ne etiketa
Industria ushqimore perdor dhjetera emra per sheqerin e shtuar. Sipas UCSF SugarScience, kini kujdes per:
- Sirup misri me fruktoz te larte (HFCS)
- Shurup agave, shurup oriz kafe, shurup dardhe
- Dekstroz, maltoz, sukroz, fruktoz
- Leng frutash te koncrentuar
- Mjalt, melase, shurup panje
- Maltodekstrin, trehalose
Rregulli i pergjithshem: Nese nje perberres mbaron me "-oz" ose fillon me "shurup," eshte sheqer.
Si te ulni sheqerin pa drama
- Gradualisht: Ulni sheqerin pak nga pak — shija ndryshon brenda 2 javesh
- Zevendesoni, mos hiqni: Ofroni fruta te fresketa ne vend te ushqimeve me sheqer
- Gatuani ne shtepi: Kontrolloni sasine e sheqerit ne receta
- Uje ne vend te lengjeve: Shtoni feta limoni ose fruta per shije
- Lexoni etiketat: Krahasoni produktet dhe zgjidhni ato me me pak sheqer
Burime: OBSH — Sugar Intake Guidelines (2024); CDC — Sugar and Children's Health; NHS — Sugar: The Facts; British Heart Foundation — Hidden Sugar in Foods; UCSF SugarScience — Hidden Sugars; AAP — Sugar Recommendations for Children.